E ISSN 2587-5396

ევროკავშირში მომსახურების თავისუფალი გადაადგილების ძველი და ახალი გამოწვევები პანდემიის პირობებში

02/04/2021 By yatage

ევროკავშირში მომსახურების თავისუფალი გადაადგილების ძველი და ახალი გამოწვევები პანდემიის პირობებში

მომსახურების თავისუფალი გადაადგილება ერთ-ერთია იმ ოთხ დიდ თავისუფლებებს შორის, რომლებიც წარმოადგენენ ევროპის საერთო ბაზრის ქვაკუთხედს. ევროკავშირის სამართალი, კერძოდ ევროკავშირის ფუნქციონირების შესახებ ხელშეკრულება, უზრუნველყოფს ძირითად თავისუფლებებს, რომელთა მთავარი დანიშნულებაა ევროკავშირის ფარგლებში ისეთი უპირატესობით სარგებლოობაა, როგორიც არის საქონლის, კაპიტალის, მომსახურებისა და  ადამიანთა თავისუფალი გადაადგილება. საკამოდ რთულია ამ თავისუფლებებს შორის მომსახურების თავისუფალი გადაადგილების გამორჩევა, რაც ხშირად ხდება ევროკავშირის მართლმსაჯულების სასამართლოში დავის საგანი.[1] ამიტომაც, ნაშრომის ფარგლებში  მნიშნელოვანია ევროკავშირის სამართლებრივ ბაზაზე დაყრდნობით მოხდეს მომსახურების თავისუფალი გადაადგილების განმარტება, იმ ელემენტების გამოყოფა, რითაც ის განსხვავდება დანარჩენი სამი თავისუფლებებისაგან. სამართლებრივი ანალიზის გასამყარებლად გამოყენებული იქნება შესაბამისი საქმეები ევროკავშირის მართლმსაჯულების სასამართლოს პრაქტიკიდან.

გარდა დეფინიციასთან არსებული პრობლემებისა ნაშრომი გამოირჩევა იმით, რომ განხილული იქნება მომსახურების გადაადგილების უახლესი და ყველაზე დიდი გამოწვევა პანდემიის სახით. მოცემული  იქნება ახალი რეგულაციების ფონზე მომსახურების გადაადგილების შეზღუდვით გამოწვეული შედეგების მიმოხილვა.  ამ მიმართულები საინტერესოა გამოვყოთ, კონკრეტულად რა გამოწვევების წინაშე დააყენა პანდემიამ მომსახურების თავისუფალი გადაადგილება, ვისი უფლებები შეიზღუდა და რამდენად იყო მიღებული შეზღუდვები ევროკავშირის სამართალთან თავსებადობაში. განხილული იქნება, ცალკეული ქვეყნების პრაქტიკა. მაგალითად, რუმინეთის შემთხვევა 2020 წლის მარტში მიღებული შეზღუდვების ფონზე, უმუშევრად დარჩენილი სეზონური მუშახელის გამოყოფით. ასევე, წარმოდგენილი იქნება არსებულ პრობლემასთან  მიმართებით ევროპის კომისიის რეკომენდაციები და მათი აუცილებლობა. ნაშრომის ბოლოს კი, მოცემული იქნება აღნიშნული ანალიზის შედეგად მიღებული შესაბამისი დასკვნა.

1.მომსახურების თავისუფალი გადაადგილება – დეფინიცია

ნაშრომის მიზნებისთვის, ისევე როგორც შესავალში დასმული საკითხების სწორად  შეფასებისთის, მნიშნელოვანია თავდაპირველად განვმარტოთ მომსახურების თავისუფალი გადაადგილება და წარმოვადგინოთ მისი სამართლებრივი ჩარჩო. მომსახურების თავისუფლება მოწესრიგებულია ევროპის კავშირის ფუნქციონირების შესახებ ხელშეკრულების (TFEU) 56-62 მუხლებით.[2] დებულებების სტრუქტურული მსგავსების გამო, წლების განმავლობაში  საკმაოდ რთული იყო მომსახურების თავისუფლების გამიჯვნა სხვა თავისუფლებებისგან, თუმცა შემდეგში ნორმათა დეფინიციისა და სასამართლო პრაქტიკის განვითარების მეშვებეობით, ეს პრობლემა თანდათან მოგვარდა.[3]

TFEU-ს ხელშეკრულების 57-ე მუხლის საფუძველზე მომსახურეობა არის მოქმედება, რომელიც, როგორც წესი, ანაზღაურდება.[4] ანაზღაურება უნდა იყოს ფულადი ხასიათის. ამავე მუხლში, ასევე ვხვდებით მომსახურების ჩამონათვალს, რომელიც მოიცავს ინდუსტრიული და კომერციული სახის აქტივობებს ისევე, როგორც სახელოსნო თუ სხვა თავისუფალ პროფესიულ საქმიანობებს.[5] მაგრამ აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ ეს არ არის სრული ჩამონათვალი. ევროკავშირის ხელშეკრულების 56-57 მუხლები ქმნის ზოგად ჩარჩოს.[6] ევროკავშირის მართლმსაჯულების სასამართლო კი, უფრო ფართოდ განმარტავს, როგორც თვითონ მომსახურების კონცეფციას, ასევე ახდენს  იმ პირთა იდენტიფიკაციას, რომლებიც დაცული არიან ამ უფლებით.[7] მაგალითად, “მომსახურების” ცნების განმარტებას ვხედავთ ევროპის მართმსაჯულების სასამართლოს გადაწყვეტილებაში-“შინდლერის საქმე”. საქმის ფაქტობრივი გარემოებების მიხედვით დიდი ბრიტანეთი კრძალავდა გერმანულ ლატარიაში მონაწილეობას, ეროვნულ კანონმდებლობასთან წინააღმდეგობის მტკიცებით. სასამართლომ თავდაპირველად ლატარიის ბილეთებთან მიმართებით გამორიცხა 29-ე მუხლის გამოყენება(EC treaty), რომელიც ახლანდელი 39-ე მუხლია ( TFEU). შემდეგ, გადავიდა მსჯელობაზე თუ რამდენად ჰქონდა ადგილი “მომსახურებას”. საბოლოოდ დადგინდა, რომ მომსახურება სახეზე იყო, ვინაიდან მომსახურების ანაზღაურების მიზანი აშკარა იყო ისევე, როგორც საზღვრისკვეთა, რადგანაც მომსახურეობა ხორციელდებოდა წევრ სახელმწიფოში, რომელიც არ იყო  ქვეყანა, რომელიც ახორციელებდა ლატარიის ხემძღვანელობას. [8]

მომსახურეობის თავისუფალი გადადგილება სუბსიდიური ხასიათისაა, ამიტომაც მისი დეფინიციისას მნიშვნელოვანი ასპექტია მისი განსხვავებულობის გამოკვეთა სხვა თავისუფლებებისაგან.[9] ევროკავშრის სამართლით გარანტირებულია შემდეგი ოთხი თავისუფლება: საქონლის თავისუფალი გადაადგილება, კაპიტალის თავისუფალი გადაადგილება, მომსახურების (სერვისების) მიწოდებისა და დაარსების (საწარმოოს დაარსების თავისუფლება, ადამიანთა თავისუფალი გადაადგილება. მათ გასამიჯნად  თავდაპირველად, უნდა გამოიყოს სამი კრიტერიუმი, რომლითაც ხელმძღვანელობს სასამართლო: დროის ხანგრძლივობა-ქვეყანაში დაყოვნებული დრო, პერიოდულობა-ვიზიტების სიხშირე და არსებული ინფრასტრუქტურა მომსახურეობის პერიოდში.[10]

უშუალოდ, ცალკეულად სხვა თავისუფლებებისგან რომ განვასხვავოთ. მაგალითად, მომსახურების განხორციელებას დაფუძნებისგან განასხვავებს მისი დროებითი ხასიათი მაშინ, როდესაც დაფუძნება მუდმივი ვადით ხდება.[11] აქვე უნდა გამოიკვეთოს გაბჰარდის საქმე, სადაც კარგად ჩანს ამ ხასიათის დადგენის პრობლემატიკა პრაკქტიკაში.[12] რაც შეეხება მუშახელის თავისუფლებისაგან განსხვავებას, მომსახურეობის გამწევი პირი არის თავისუფალი თავის საქმიანობაში და იგი არ ექვემდებარება სუბორდინაციას.[13] საბოლოოდ კი, საქონლის თავისუფალი გადაადგილებისაგან განსხვავდება მიზნობრივად, ერთ შემთხვევაში გვაქვს ნივთით ვაჭრობის წინააღმდეგობების აღმოფხვრა, მომსახურების თავისუფლებისას კი,  მომსახურეების გადადგილებას უზრუნველყოფს.[14]  თუმცა, აქაც უნდა გამოიყოს საქმე Giuseppe Sacchi, სადაც მიუხედავად იმისა რომ გასამრჯელოს სანაცვლოდ გაწეული მომსახურება იყო, სატელევიზიო გადაცემების გაშვება არ მოექცა 60-ე მუხლში და სასამართლომ მიიღო გადაწყვეტილება გამოეყენებინა  მომსახურების შესახებ ნორმები.[15]

2. მომსახურების სახეები და ადრესატები

მომსახურების სხვადასხვაგვარი კლასიფიკაცია არსებობს: როდესაც მომსახურების გამცემი გადაადგილდება ერთი ქვეყნიდან მეორეში მომსახურების მიზნით (იურისტი, არქიტექტორი..), როცა მომსახურების მიმღემი გადაადგილდება სერვისის მისაღებად (ტურიზმი, ჯანმრთელობა, განათლება) და როდესაც სერვისი თავად გადაადგილდება (ინტერნეტ თამაში,  ვებსაიტი).[16] ამგავრი მრავალფეროვნება კიდევ ერთხელ გამოყოფს თუ როგორი მრავალფეროვანია მომსახურების თავისუფალი გადაადგილება და რა სირთულეები წარმოიქმნება დირექტივების მიღებისას[17]

ხელშეკრულების  მიხედვით, “კავშირის ფარგლებში მომსახურების თავისუფლების შეზღუდვა აკრძალულია წევრი სახელმწიფოს მოქალაქეების მიმართ, რომლებიც საქმიანობენ წევრ სახელმწიფოში და ეს სახელმწიფო არ არის იმ პირის ადგილსამყოფებელი, რომლსითვისაც განკუთვნილი იყო მომსახურება.”[18](TFEU art.56)  [19] ვან ბისერბერგანის საქმე არის მაგალითი იმ შემთხვევისა, სადაც მასპინძელი ქვეყანა ქმნის ბარიერებს და არაპროპორციულად ზღუდავს  მომსახურების თავისუფლებას.[20] კერძოდ, ჰოლანდიაში სასამართლო სხდომებზე, მხოლოდ იმ პირებს შეეძლოთ ემოქმედათ სამართლებრიბი წარმომადგენლის როლში, რომლებიც უშუალოდ იყვნენ ქვეყანაში მცხოვრებნი. სასამართლომ დაადგინა, რომ ამგავრი აკრძალვა არღვევდა ხელშეკრულების 59-ე მუხლს.[21]

მომსახურების თავისუფლება მოიცავს, როგორც თავისუფლებას ინდივიდებისათვის და კომპანებისთვის, აწარმოონ სერვისი სხვა წევრ ქვეყანაში “მუდმივად”, ასევე თავისუფლებას, გაუწიონ მომსახურება  მიმღებს  სხვა წევრ სახელმწიფოში “დროებითად”.[22]

საქმეში Mellina Agosta ითქვა, რომ მომსახურების თავისუფლალი გადაადგილება მოიცავს მიღებასაც და ტურისტები, სამედიცინო მიზნით წასული პირები თუ საგანმანათლო ვიზიტით მყოფი პირები, ერთნაირად  უნდა იქნენ მიჩნეული მომსახურების მიმღებად და მათ უნდა შეეძლოთ  ამ უფლებით სარგებლობა.[23] ამ საკითზე ასევე არის საკამოდ ძველი საქმეც იტალიის ლუისი და კარბონე, რომელიც უმნიშვნელოვანესი გადაწყვეტილებაა ამ მხრივ სამედიცინო მკურნალობის მიღებასთან დაკავშირებით, თუმცა სასამართლომ დასკვნაში ზოგადად მომსახურების მიღების უფლებით შეაჯამა გადაწყვეტილება.[24]

ადრესატთან დაკავშირებით უნდა აღინიშნოს, რომ დირექტივა 64\221-მა დაიცვა იმ პირთა პოზიცია, რომლებიც ცხოვრობდნენ ან მოგზაურობდნენ სხვა წევრ სახელმწიფოში მომსახურების მიზნით[25] შემდეგში ეს დირექტივა, დირექტივა 73\148 -სთან ერთად ჩანაცვლდა დირექტივა 2004\38-ით, რომლის მიხედვითაც ევროკავშირის მოქალაქეები სარგებლობენ უფლებით მომსახურების მიზნით შევიდნენ 3 თვემდე ან 3 თვეზე მეტი ვადით ევროკავშირის ქვეყნებში, ოჯახის წევრებთან ერთად, იმ პირობით თუ ისინი ფინანსურად დამოუკიდბელად არიან. [26]

3. მომსახურეობის გადაადგილების ახალი გამოწვევეა-კოვიდ-19 პანდემია

ამ დროისთვის ყველაზე დიდი გამოწვევა, რომლის წინაშეც მომსახურების თავისფულალი გადაადგილება დადგა, პანდმიის პერიოდში მიღებული შეზღუდვებია. არასოდეს ევროინტეგრაციის ისტრორიის მანძილზე, რომელიც მთლიანად  დაყრდნობილია, თავისუფალ გაადადგილებას არ მომხდარა თავისუფლებებზე ამხელა შეზღუდვების დაწესება. პრობლემას კიდევ უფრო ამწვავებს ის, რომ მომსახურების გადაადგილება შეიზღუდა არა მხოლოდ საერთაშორისოდ, არამედ ქვეყნებს შიგნითაც. [27]

საზღვრების დახურვამ ყველაზე ნათლად დაანახა ევროპას, თუ რამდენად არის ევროკავშირის ეკონომიკა დაყრდნობილი ქვეყნებს შორის მიგრაციაზე და მომსახურების გადაადგილებაზე.[28] თუნდაც, რუმინეთის მაგალითის ილუსტრაცია, სადაც 2020 წლის მარტში 250 000 სეზონურად მომუშავე ადამიანს მოუწია დაბრუნება ევროკავშირის სხვადასხვა ქვეყნებიდან (იტალია, საფრანგეთი, ავსტრია გერმანიდა და სხვა) ძალიან კარგას ასახავს, იმისა თუ რამდენად დიდი გამოწვევის წინაშე დადგა მომსახურები გაადადგილება პანდემიის პერიოდში.[29] აღიარებული ფაქტია, რომ რუმინეთი გამოირჩევა ევრკავშირის შიგნით სამუშაო მიზნებით გადაადგილებული ჯგუფების მრავალრიცხოვნებით.[30]

თუმცა, აქვე უნდა აღინიშონოს ისიც, რომ საგამონაკლისო შემთვევებიც იყო რუმიენთიდან საჰაერო გზებით გადააადგილებისა “აუცილებელი”  მუშა ხელის ნაწილში, ისევე როგორც თავდაპირველად ჩარტერული რეისების განხორციელებით გადაადგილების. ამ ყოველივემ ისეთი მძიმე დილემის წინაშე დააყენა ევროკავშირი, როგორიც არის ეკონომიკს გამოწვევების გამკლავება თუ მოქალაქეთა ჯანმრთელობის დაცვა. ვინაიდან, მიგრირებული მუშახელი ვირუსის გავრცელების ყველაზე დიდი რისკით გამოირჩევა, მათი საცხოვრებელი პირობები, სუსტი ჯანდაცვა ერთიან სურათს კიდევ უფრო ამძიმებდა. [31]

ამგვარად, სახეზე მივიღეთ გარკვეული “სელექციური მობილობა,” რომელსაც, მოჰყვა მოსახლეობის გარკვეული ნაწილის უკმაყოფილება.  საზოგადოების აზრი შეზღუდვებთან დაკავშირებით საკმაოდ მრავალფეროვანია. ზოგიერთი ქვეყნების მიერ შექმნილი დერეფნების გამოყოფა სეზონური მუშახელისთვის, იწვეევს პროტესტს მოსახლეობის დარჩენილ ნაწილში. ისინი მიიჩნევენ, რომ თუკი, სახელმწიფოებს შეუძლიათ მსგავსი სახის დერეფნების შექნმა ჯანმრთელობის დაცვის სტანდართებით განსაზღვრული პირებისთვის, მათ ასევე უნდა შეეძლოთ ამ ყოველივეს უზრუნველყოფა საზოგადოების იმ ნაწილისთვისაც, რომლებიც ამ წრის გარეთ არიან და უნდა მოხდეს ზოგადად პირთა თავისუფალი გადაადგილების ხელშეწყობა.[32]

ხალხის ამ სურვილს სახელმწიფოები უპირისპირდებიან პროპორციულობის ტესტის მეშვეობით. შეზღუდვების აუცილებლობას სწორედ, პროპორციულობის (proportionality stricto sensu) პრინციპის დაცვით ამტკიცებენ ქვეყნის მთავრობები. თუმცა, ევროკავშირის სხვადასხვა ქვეყნებაში განსხვავებული შედეგი დადგა, რამაც თავისთავად აჩვენა, რომ პასუხი პროპორციულობის ტესტზე დამოკიდებულია ქვეყნის სოციალურ და ეკონომიკურ ფაქტორებზე, მარტივად რომ ვთქვათ იმაზე, თუ რამდენად გაუძლებს ქვეყნის ეკონომიკა მკაცრ იზოლაციას.  ამის ნათელი მაგალითია,  2020 წლის ზაფხულში შეზღუდევბის შემცირება იმ ქვეყნების მიერ, რომელთა ეკონომიკაც მნიშვნელოვნად იყო დამოკიდებული ტურიზმზე. თუმცა, მიუხედავად შედარებით დაცული გადაადგილებისა, შემოდგომის პერიოდში მაინც, იჩინა თავი კოვიდ 19-ის ახალმა ტალღამ ევროპის მასშტაბით. [33]

 4. ევროკავშირის სტრუქტურების რეკომენდაციები   პანდემიის პირობებში მომსახურების გადაადგილებაზე

ამ მიმარულებით მნშვნელოვანია გამოიყოს “ევროპის კომისიის სახელმძრვანელო მომსახურების გადაადგილების თავისუფლებასთან დაკავშირებით კოვიდ 19 პანდემიის პირობებში”.[34] დოკუმენტით, ევროპის კომისია მოუწოდებდა ქვეყნებს სათანდო პროცედურების მიღებისა და გადაადგილების მაქსიმალურად დაცულად უზრუნველყოფისაკენ. ისევე, როგორც წარმოდგენილი იყო იმ პირთ წრე, რომელთათვისაც კვლავ გარანტირებული იყო თავისუფალი გადადაგილება. აღნიშნულ წრეში მოხვდნენ ისეთი საქმიანობის პირები, როგორებიც არიან სამედიცინო დაწესებულების მოსამსახურე პერსონალი, მეცნიერები სამედიცინო სფეროში, მედიცინის უზრუნველყოფაზე მომუშავე პირები, მეხანძრეები, პოლიციელები და მსგავსი საქმიანობის წარმომადგენლები.[35] სხვა დანიშნულებითა და მიზნით პირებს გადადგილება შეეძლოთ მხოლოდ იმ პირობით, თუკი მსგავსი საქმიანობის გაწევა ჯერ კიდევ დაშვებული იყო მიმღებ სახელმწიფოში. სეზონურ მუშახელთან დაკავშირებით კი, ცალკე იქნა გამოყოფილი მეცხრე და მეათე ნაწილი, სადაც მითითებული იყო სპეციალურ პროცედურებზე და ინფორმაციეების გაცვლაზე წევრ სახელმწიფოებს შორის მოთხოვნა მიწოდებასთან დაკავშირებით.[36]  მიუხედავად, იმისა რომ რეკომენდაციები მიმართული იყო შეზღუდვების მაქსიმალურად პროპორციულად გამოყენებასთან იმ ტვირთან მიმართებაში, რაც მძიმედ დააწვათ ქვეყნებს ეკონომიკური თვალსაზრისით, მოქალაქეთა მნიშვნელოვანი ნაწილი მაინც, მიიჩევდა რომ ევვროკავშირს მეტი ბერკეტები უნდა ჰქონოდა სიტუაციის სამართავად.

ევროპარლამენტის მიერ გამოქვეყნებულ კვლევაში, რომელიც მოიცავდა ევროპელი მოქალაქეების შეხედულებებსა და აზრებს კოვიდ-19ით გამოწვეულ პანდემიასა და ევროკავშრზე, მონაწილეთა ორმა მესამედმა (66%) აღნიშნა, რო ევროკავშირს უნდა ჰქონდეს მეტი კომპეტენცია და ფინანსური რესურსი (54%) სიტუაციის გასამკლავებლად.[37] პირველ კვლევასთან შედარებით, ამ უკანასკნელი, მესამე კვლევის შედეგად, უფრო მეტი მონაწილე იყო პოზიტიურად განყობილი ევროკავშირის მიმართ, ისევე, როგორც მთავრობების მიერ მიღებული შეზღუდვების. დაახლოებით კვლევაში მონაწილეთა 49% განაცხადა, რომ ისინი კმაყოფილი არიან მათი მთავრობის მიერ მიღებული შეზღუდვებით კორონავირუსით გამოწვეული პანდემიის საბრძოლველად.[38] მოსახლეობამ ნათლად დაიანხა, რომ რთულია ეკონომიკურ კრიზისა და დაავადების გავრცელებას შორის ბალანსის დაცვა. თუმცა, დაუშვებელია ხალხის გარკვეული ნაწილის უკმაყოფილებამ საფრთხე შეუქმნას ევროკავშირის უსაფრთხოებას. ყოველი მიღებული შეზღუდვის შემსუბუქება უნდა მოხდეს დადებითი შედეგის, სტატისტიკის თუ მონაცემზე დაყრდნობით. განსაკუთრებით, ისეთი შეზღუდვების, რომლებიც დაკავშირებულია მოქალაქეების გადაადგილებასა და მოძრაობასთან.

ამ ყოველივესთან ერთად, ასევე, აუცილებელია, ევროკავშირის ქვეყნებს შორის გაძლიერებული კომუნკაცია. უნდა გამოიყოს კრიზისის კორდინააციის კომიტეტი(the Crisis Coordination Committee), რომელიც შეიქმნა ქვეყნებს შორის კორდინაცის გასაუმჯობესებლად. ამასთანავე,  ევროპიის კომისია აქტიურად აგრძელებს ევროპის მინისტრებთან ერთად დისკუსიას ჯანდაცვაზე და შიდა საკითხებზე.[39] სიტუაციის კოორდინირებულად მართვა, საჭიროაა ახალი ტალღების თავიდან ასარიდებლად, ისევე როგორც უკვე არსებული ვითარების კონტროლისთვის.

დასკვნა

მომსახურეების თავისუფალი გადაადგილება ის დიდი სიკეთეა სხვა თავისუფლებებს შორის, რომლის გასამყარებლად და გასაძიერებლად წლების განმავლობაში  მუშაობდა ევროკავშირი. ევროკავშირის სასამართლოს გადაწყვეტილებები ნათლად წარმოაჩენდა ევროკავშირის ერთიან პოზიციას და ებრძოდა ცალკეული ქვეყნების თვითნებობას, რათა მომსახურების გადაადგილების თავისუფლება დაცული ყოფილიყო თავისი პირვანდელი ჩანაფიქრით.

ევროინტეგრაციის ეპოქაში, არავინ ელოდა რომ გამოჩნდებოდა ისეთი მძიმე გამოწვევა, როგორიც კოვიდ 19-ით გამოწვეული პანდემია აღმონჩდა. 2020 წლის მარტში განვითრებულმა მოვლენებმა მთლიანად შეცვალა თავისუფლებებისა და ერთიანი ბაზრის სცენარი.  რის შედეგადაც, დადგა შეზღუდვებითა და რეგულაციებით გართულებული გადაადგილება, საჭირო მუშახელის ნაკლებობა, საგრძნობლად გაუარესებული ეკონომიკა და სხვა მრავალი სირთულე. ყველა ღონისძიება, რომლითაც მოხდა ჩარევა მომსახურების გადაადგილების თავისუფლებაში უნდა ყოფილიყო ევროპის სამართლით გათვალისწინებული. არსებული სიტუაცია მოიცავდა და დღემდე მოიცავს  იმ საგამონაკლისო შემთვევას, რომელიც ნებას აძლევს ქვეყნებს გარკვეულწილად გადაუხვიონ არსებულ წესებს, თუმცა ეს არ ნიშნავს იმას, რომ მათ აქვთ ე.წ. carte blanche. მიღებული შეზღუდვები ძირითად თავისუფლებებზე, ძალიან შორს იყო ევროკავშირისთვის დამახასიათებელი ერთგვაროვანი მიდგომისგან. ვინაიდან, შეზღუდვები ხორციელდებოდა პროპორციულობის და აუცილებლობის შეფასებით, რომლებიც განსხვავებული იყო ქვეყნების მიხედვით. ამ ყველაფრის გათვალისწინებით საჭირო გახდა, ისეთი საერთო რეკომენდაციის შემუშავება, რომელიც მოიცავდა იმ პირთა წრეს, რომელთათვისაც არ იყო შეზღუდული მომსახურების გადაადგილებას და განმარტავდა არსებულ “სელექციური გადადგილების” საჭიროებას.

ასევე, უნდა გამოიყოს ევროკავშირის ქვეყნებს შორის თანამშრომლობისა და კოორდინირებული მოქმედების აუცილებლობა. მსგავსი მასშტაბის კრიზისის მართვა წარმოუდგენელია ერთიანი მექანზმის შემუშავების გარეშე. სწორედ, ამიტომ, მთავრი ნაბიჯი არსებული კრიზისის დასაძლევად არის პანდემიის ერთიანი მართვა, რომელიც პირველ რიგში გამოიხატება ქვეყნებს შორის გაძლიერებულ კომუნიკაციაში.

უდავოა ისიც, რომ  ამ მძიმე სურათის ფონზე ევროკავშირმა, კიდევ უფრო დააფასა მომსახურების თავისუფალი გაადადგილების მნიშვნელობა ევროინტეგრაციისა და ეკონომიკური გაძლიერების პროცესში.

 

ავტორი: თამრიკო ნაჭყებია
ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, იურიდიული ფაკულტეტი, საჯარო მმართველობა, მაგისტრატურის პირველი კურსი

 

გამოყენებული ლიტერატურა

 

  1. Cuyvers, East African Community Law: Institutional, Substantive and Comparative EU Aspects Brill(2017).
  2. Briefings prepared by the EU3DOMS Pproject- The four freedoms of the European Union”  ,Belgrade, 2017 available at http://www.bos.rs/ei-eng/uploaded/EU3_ENG_webre_1.pdf.
  3. Barnard, “The Substantive Law of the Eu”.Oxford University Press (2010).
  4. Chalmers, The Oxford Handbook of European Union Law, Oxford University Press (2015).
  5. Gebhard (case C-55/94 1995).
  6. Giuseppe Sacchi(Case 155-73. 30 April 1974).
  7. Guidelines concerning the exercise of the free movement of workers during COVID-19 outbreak (2020/C 102 I/03) Official Journal of the European Union.
  8. Jaya Ramji-Nogales & Iris Goldner Lang, Freedom of movement, migration, and borders,Zagreb, 2020. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/14754835.2020.1830045.
  9. Fairhurst, Law of the European Union, Pearson education, (2016) .
  10. Luisi and carbone (joined cases 286\82 & 26|83 of 1984 ecR 377.
  11. Mellina Agosta Srl. C-186/82, 1983).
  12. Maciejewski & C. Ratcliff K. Næss, Freedom of establishment and freedom to Provide Services, Fact sheets on the European Union, (2020), available at:https://www.europarl.europa.eu/factsheets/en/sheet/40/freedom-of-establishment-and-freedom-to-provide-services.
  13. Schindler (Case C-275/92 24 March 1994) .
  14. Robin-Olivier Free Movement of Workers in the Light of the COVID-19 Sanitary Crisis: From Restrictive Selection to Selective Mobility, European Forum, 2020. https://www.europeanpapers.eu/en/system/files/pdf_version/EP_EF_2020_I_019_Sophie_Robin_Olivier_00357.pdf .
  15. Treaty on European Union and the Treaty on the Functioning of the European Union, 2012/C 326/01

available at: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:12012E/TXT&from=EN .

  1. Government.Review of the Balance of Competences between the United Kingdom and the European Union The Single Market: Free Movement of Services, Crown Copywright (2014) .
  2. Van Binsbergen (case 33;74. 3 December 1974)
  3. https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fhumd.2020.594987/full
  4. Public opinion survey commissioned by the European Parliament A Public Opinion Monitoring Study “UNCERTAINTY/EU/HOPE PUBLIC OPINION IN TIMES OF COVID-19” 2020.

available at: https://www.europarl.europa.eu/at-your-service/files/be-heard/eurobarometer/2020/public_opinion_in_the_eu_in_time_of_coronavirus_crisis_3/en-covid19-survey3-report.pdfG.

  1. Bouckert, D.Galli,… ,European Coronationalism? A Hot Spot Governing a Pandemic Crisis ,2020. Available at:  https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/puar.13242.

 

 


[1] Briefings prepared by the  EU3DOMS Pproject- The four freedoms of the European Union,”  Belgrade, 2017, pg. 21 available at http://www.bos.rs/ei-eng/uploaded/EU3_ENG_webre_1.pdf

[2]M.Maciejewski & C. Ratcliff  K. Næss, Freedom of establishment and freedom to Provide Services, Fact sheets on the European Union, (2020), available at: https://www.europarl.europa.eu/factsheets/en/sheet/40/freedom-of-establishment-and-freedom-to-provide-services

[3] C. Barnard, “The Substantive Law of the Eu”, pg. Oxford University Press (2010) pg. 365.

[4] Treaty on European Union and the Treaty on the Functioning of the European Union, 2012/C 326/01 available at: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:12012E/TXT&from=EN art 57.

[5] J. Fairhurst, Law of the European Union, Pearson education, (2016) pg. 499.

[6] A.Cuyvers, East African Community Law: Institutional, Substantive and Comparative EU Aspects Brill(2017),  377.

[7] ibid.

[8] Schindler (Case C-275/92 24 March 1994) .

[9] ibid. n6 pg.378.

[10] D. Chalmers, The Oxford Handbook of European Union Law, Oxford University Press (2015)Pg. 563.

[11] ibid (n 6 ) 380.

[12] Gebhard (case C-55/94 1995).

[13] ibid.(n 11) .

[14] ibid (n 11) .

[15] Giuseppe Sacchi(Case 155-73. 30 April 1974).

[16] ibid (n10. Pg.366).

[17] ibid.16.

[18] ibid (n4,art.56).

[19] HM. Government.Review of the Balance of Competences between the United Kingdom and the European Union The Single Market: Free Movement of Services, Crown Copywright (2014) pg. 13

[20] Van Binsbergen (case  33;7 4. 3 December 1974).

[21] ibid. (n 20).

[22] ibid (n19, pg13) .

[23] Mellina Agosta Srl. C-186/82, 1983).

[24] Luisi and carbone (joined cases 286\82 & 26|83 of 1984 ecR 377).

[25] ibid(n 5 pg 515).

[26] ibid. pg.436.

[27]  S. Robin-Olivier Free Movement of Workers in the Light of the COVID-19 Sanitary Crisis: From Restrictive Selection to Selective Mobility, European Forum, 2020, pg.613.

[28] available at https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fhumd.2020.594987/full .

[29] ibid (n27) pg, 615.

[30] ibid (n28).

[31] ibid (n 28 ).

[32] J. Ramji-Nogales & I. Goldner Lang, Freedom of movement, migration, and borders, Zagreb, 2020.

[33] ibid. (n35).

[34]Guidelines concerning the exercise of the free movement of workers during COVID-19 outbreak (2020/C 102 I/03) Official Journal of the European Union.

[35] Ibid (n32).

[36] ibid. (N32).

[37] Public opinion survey commissioned by the European Parliament A Public Opinion Monitoring Study “UNCERTAINTY/EU/HOPE PUBLIC OPINION IN TIMES OF COVID-19” 2020, pg.9.

available at: https://www.europarl.europa.eu/at-your-service/files/be-heard/eurobarometer/2020/public_opinion_in_the_eu_in_time_of_coronavirus_crisis_3/en-covid19-survey3-report.pdf

[38] ibid.(n 37).

[39] G. Bouckert, D.Galli,… ,European Coronationalism? A Hot Spot Governing a Pandemic Crisis ,2020. Available at:  https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/puar.13242